Δημοσιεύθηκε στην Σκέψεις

1 εικόνα….1000 λέξεις

Δημοσιεύθηκε στην Λογοτεχνία

Στον δάσκαλο

Σμίλεψε πάλι, δάσκαλε , ψυχές!
Κι ότι σ’ απόμεινε ακόμη στη ζωή σου,
Μην τ’ αρνηθείς! Θυσίασέ το ως τη στερνή πνοή σου!
Χτισ’ το παλάτι, δάσκαλε σοφέ!

Κι αν λίγη δύναμη μεσ’ το κορμί σου μένει,
Μην κουρασθείς. Είν’ η ψυχή σου ατσαλωμένη.
Θέμελα βάλε τώρα πιο βαθειά,
Ο πόλεμος να μη μπορεί να τα γκρεμίσει.

Σκάψε βαθειά. Τι κι’ αν πολλοί σ’ έχουνε λησμονήσει;
Θα θυμηθούνε κάποτε κι αυτοί
Τα βάρη που κρατάς σαν Άτλαντας στην πλάτη,
Υπομονή! Χτίζε, σοφέ, της κοινωνίας το παλάτι !

Κωστής Παλαμάς

Δημοσιεύθηκε στην ψυχολογία

Θέλουμε να μεγαλώσουμε συν-εξαρτημένα παιδιά;

Ας σταματήσουμε να λέμε στα παιδιά μας: «Πλήγωσες τα συναισθήματα της μαμάς» ή «Αυτό που έκανες στεναχώρησε τον μπαμπά».

Όταν κάνουμε ένα παιδί να στρέφει την προσοχή του στα συναισθήματα που προκάλεσε σε εμάς αντί στα πραγματικά συναισθήματα που βιώνει μέσα του, μεγαλώνουμε ένα παιδί συν-εξαρτημένο.

Photo by Trinity Kubassek on Pexels.com

«Οι συνεξαρτημένοι ενήλικες παλεύουν να προσδιορίσουν ποιοι είναι και τι χρειάζονται ως ανεξάρτητα όντα από τους άλλους. Είναι σαν η αίσθηση του εαυτού τους να εξαρτάται από την έγκριση ή την ευημερία κάποιου άλλου. Αυτή είναι η ουσία του πώς βλέπουν τον κόσμο «από έξω-προς τα μέσα».

«Οι άλλοι μου δείχνουν ποιος είμαι. Έμαθα να βρίσκω τον εαυτό μου και να νιώθω ασφαλής όταν άλλοι άνθρωποι είναι ευχαριστημένοι μαζί μου».

Η συν-εξάρτηση αφορά στην πραγματικότητα την αυτό-αποξένωση, επειδή έχετε διδαχθεί ότι οι επιθυμίες και τα συναισθήματά σας απειλούν τη σταθερότητα μιας σχέσης, οπότε πρέπει να απομακρυνθείτε όσο το δυνατόν μακρύτερα από τον αυθεντικό σας εαυτό.

Τα άτομα που έμαθαν να συνδέονται με αυτόν τον τρόπο προσελκύονται από συντρόφους που είναι νάρκισσοι έχουν χαμηλή ενσυναίσθηση, το τέλειο αντίθετο κομμάτι παζλ για τα χαρακτηριστικά του συν-εξαρτημένου ατόμου. Η συν-εξάρτηση μπορεί να εμφανίζεται στην ενήλικη ζωή αλλά ξεκινά στην πρώιμη παιδική ηλικία.

Θυμηθείτε είμαστε πρότυπο για τα μοτίβα σχέσεων που θα ακολουθήσουν τα παιδιά μας.

Κατά τη διάρκεια της παιδικής ηλικίας, τα παιδιά κάνουν τις εξής ερωτήσεις: «Ποιος πρέπει να είμαι για να επιτύχω συναισθηματική ασφάλεια; Πόσο ασφαλή είναι τα συναισθήματα και οι ανάγκες μου;»

Υπάρχουν πολύ λίγα πράγματα που λέω στους γονείς να μην κάνουν. Υψηλά στη λίστα είναι:

Μην χτυπάτε, μην τρομοκρατείτε και…
ΜΗΝ ταυτίζετε τα συναισθήματα των παιδιών σας με τα δικά σας.

Μην μεγαλώνετε παιδιά λέγοντάς τους ότι τα συναισθήματα τους έχουν αντίκτυπο σε εσάς. Αυτός δεν είναι τρόπος ανατροφής ενσυναισθητικών παιδιών. Είναι ένας τρόπος δημιουργίας συν-εξαρτώμενων ενηλίκων.

Πώς αποφεύγουμε την συν-εξάρτηση;

Δημιουργώντας απόσταση μεταξύ των συναισθημάτων των παιδιών μας και των δικών μας – βλέποντας τα συναισθήματα όχι για τον αντίκτυπό τους σε εμάς αλλά για τον πόνο που προκαλούν στο παιδί μας.

Αντί για: «Αυτό πλήγωσε την μανούλα/τον μπαμπάκα» πείτε, «Πρέπει να είσαι πραγματικά αναστατωμένος».

Αντί για: «Αυτό στεναχωρεί τη μαμά/τον μπαμπά» πείτε, «Θέλω πραγματικά να ακούσω όσα σε απασχολούν. Νοιάζομαι για τα συναισθήματά σου και έχεις κάθε δικαίωμα να τα έχεις».

Photo by Emma Bauso on Pexels.com

Και όσον αφορά τα δικά σας μεγάλα συναισθήματα; Αναλάβετε την ευθύνη σας για αυτά, ως δικά σας. Πείτε στο παιδί σας:

«Παρατηρείς ότι είμαι αναστατωμένος/η . Ναι, είναι αλήθεια. Και υπάρχει και μια άλλη αλήθεια: Τα συναισθήματά μου είναι δικά μου. Δεν προκάλεσες εσύ τα συναισθήματά μου και δεν χρειάζεται να τα φροντίζεις εσύ».

Πηγή: The Gentle Mamma

Μετάφραση: Σοφία Μπέσα

Δημοσιεύθηκε στην ψυχολογία

Τα παιδιά και τα μπαλόνια!!!

»Ένας δάσκαλος έφερε μπαλόνια στο σχολείο και ζήτησε από τα παιδιά να τα φουσκώσουν όλα και στη συνέχεια να γράψει το κάθε παιδί στο μπαλόνι του ,το όνομά του .

Μάζεψαν τα μπαλόνια στο διάδρομο και ο δάσκαλος τα ανακάτεψε από άκρη σε άκρη. Ο δάσκαλος έδωσε τότε 5 λεπτά για να βρει το κάθε παιδί το μπαλόνι που είχε πάνω του το όνομά του .

Τα παιδιά έτρεξαν πάνω κάτω , κοιτάζοντας και ψάχνοντας ξέφρενα, αλλά καθώς έφτασε η ώρα και τα 5 λεπτά πέρασαν – κανένα δεν βρήκε το δικό του μπαλόνι …

Τότε ο δάσκαλος είπε στα παιδιά να πάρουν το μπαλόνι που είχαν πιο κοντά τους και να το δώσουν σε εκείνο το παιδί του οποίου το όνομα ήταν γραμμένο πάνω στο μπαλόνι .Σε λιγότερο από 2 λεπτά το κάθε παιδί είχε το δικό του μπαλόνι.

Τελικά , ο δάσκαλος είπε,

«Το μπαλόνι είναι σαν την ευτυχία. Κανείς δεν θα το βρει εάν ψάχνει μόνο για το δικό του. Αντ ‘αυτού, αν όλοι νοιάζονται και για τους άλλους, θα βρουν το δικό τους πολύ πιο γρήγορα ». 🎈»

Μετάφραση και απόδοση στα ελληνικά :Διαπροσωπικές Σχέσεις

Δημοσιεύθηκε στην ψυχολογία,Ανάπτυξη παιδιών

Εφαρμόζουμε σωστά τη μέθοδο πειθαρχίας «Θα μετρήσω ως το 3»

Όλοι οι γονείς έρχονται αντιμέτωποι με το θέμα της πειθαρχίας των παιδιών τους όταν αυτά δεν ακολουθούν κάποιους κανόνες που έχουν μεταξύ τους θεσπιστεί… Σε άλλους γονείς πετυχαίνει ο τρόπος που πειθαρχούν τη συμπεριφορά του παιδιού τους σε άλλους όχι… Όπως και να είναι όμως πρέπει να γνωρίζετε ότι οι προειδοποιήσεις σας γίνονται πιο αποτελεσματικές, όταν τις προσαρμόζετε στην ιδιοσυγκρασία του παιδιού σας. Για να καταλάβετε αν η προειδοποίηση «πιάνει» στο παιδί σας, σκεφτείτε: Πώς αντιδρά κάθε φορά που του λέτε «αυτό είναι προειδοποίηση. Αν το συνεχίσεις θα…».

Το κάθε παιδί αντιδρά διαφορετικά στις προειδοποιήσεις: Κάποια απαντούν προκλητικά «Τι θα μου κάνεις;», κάποια άλλα μπορεί να τρομάξουν, ακόμα και να βάλουν τα κλάματα. Για κάποια παιδιά η προειδοποίηση χρειάζεται να είναι αυστηρή και άμεση, ώστε να καταλάβουν ότι εννοείτε αυτό που τους λέτε, ενώ για άλλα είναι πιο αποτελεσματικό να χρησιμοποιήσετε απαλή φωνή και η απειλή να είναι μετριασμένη. Υπάρχουν και παιδιά που αντιδρούν καλύτερα με έναν συνδυασμό των δύο παραπάνω τρόπων. Μόνο εσείς ξέρετε τι χρειάζεται το παιδί σας.

Η προειδοποίηση του «1-2-3» είναι μία ακόμα μέθοδος πειθαρχίας που σε κάποια παιδιά «πιάνει», ενώ σε άλλα όχι. Για να «πιάσει», όμως, θέλει τρόπο…

Το μυστικό του επιτυχημένου μετρήματος!

Πιθανόν μπορεί να λέτε: «Θα μετρήσω ως το 3 και σε παρακαλώ να σταματήσεις να ….» . Όμως το κόλπο δεν πιάνει… Υπάρχουν δυο πράγματα που πρέπει να κάνετε τότε: Το ένα είναι να ανακοινώσετε στο παιδί, καθώς μετράτε, ποια θα είναι η επίπτωση της πράξης του, και το δεύτερο είναι να είστε συνεπείς στην επίπτωση αυτή. Σε κάθε περίπτωση, όμως, ο τρόπος που θα προειδοποιήσετε το παιδί, για να είναι αποτελεσματικός, θα πρέπει να ταιριάζει στην ιδιοσυγκρασία του.

Παράδειγμα για «δυναμικά» παιδιά:

Ένα παιδί με έντονη βούληση, δυναμισμό και πείσμα, χρειάζεται ξεκάθαρες, εμφατικές και αυστηρές οδηγίες, ώστε να μην συμπεράνει ότι αστειεύεστε. Πείτε λοιπόν:

«Μην γράφεις σε αυτό το βιβλίο, σε παρακαλώ».

Περιμένετε, λίγο, για να δείτε αν θα σταματήσει. Αν δεν σταματήσει, πείτε:

«Θα μετρήσω μέχρι το 3. Αν δεν σταματήσεις να γράφεις θα σου πάρω και το βιβλίο και τους μαρκαδόρους. Ένα.»
Περιμένετε τρία δευτερόλεπτα: «Δύο». Άλλα τρία δευτερόλεπτα: «Τρία». Αν συνεχίζει να μην σταματά αυτό που του έχετε ζητήσει πείτε «Βλέπω δεν μου δίνεις σημασία, οπότε θα μου δώσεις το βιβλίο και τους μαρκαδόρους αυτή τη στιγμή.»

Το παιδί δεν γίνεται να μη συμμορφωθεί αν σηκωθείτε αυτόματα και του πάρετε το βιβλίο και τους μαρκαδόρους.

Είναι πιθανό η μέθοδος αυτή πειθαρχίας να μην «πιάσει» με την πρώτη φορά που θα την εφαρμόσετε σε ένα παιδί με έντονη προσωπικότητα. Αν το παιδί, όμως, συνειδητοποιήσει από την πρώτη κιόλας φορά ότι το εννοείτε, θα πιάσει τις επόμενες.

Παράδειγμα για πιο ευαίσθητα και λιγότερο δυναμικά παιδιά:

Για ένα λιγότερο πεισματάρικο παιδί που δεν συνηθίζει να αντιδρά έντονα, αρκεί πιο απαλή φωνή και ίσως έντονη οπτική επαφή. Ήρεμα μπορείτε να πείτε:

«Αγάπη μου, σε παρακαλώ άσε κάτω τον μαρκαδόρο. Δεν ζωγραφίζουμε τα βιβλία.»

Περιμένετε τρία δευτερόλεπτα και αν το παιδί δεν συμμορφωθεί πείτε «Θα μετρήσω μέχρι το τρία, για να αφήσεις κάτω τον μαρκαδόρο και μετά θα στον πάρω. Ένα.»

Το πιθανότερο είναι στο σημείο αυτό το ήπιο παιδί θα συμμορφωθεί σε αυτό που του λέτε. Στην περίπτωση που δεν το κάνει, συνεχίστε να μετράτε μέχρι το τρία και αν συνεχίζει να μην συμμορφώνεται, χωρίς να πείτε κάτι παραπάνω, απλά πάρτε του τον μαρκαδόρο.

Έτσι, θα περάσετε με σαφήνεια το μήνυμα στο ευαίσθητο παιδί, αλλά χωρίς να το τρομάξετε.

Τι πρέπει να θυμάστε

Οι δύο παραπάνω τρόποι οδηγούν στο ίδιο αποτέλεσμα, αλλά είναι προσαρμοσμένοι στην ιδιοσυγκρασία του κάθε παιδιού. Είναι δε εξίσου αποτελεσματικοί, γιατί βοηθούν το παιδί να συνειδητοποιήσει ότι η επίπτωση που του επιβάλλατε ήταν έπειτα από δική του επιλογή (εκείνο επέλεξε να συμμορφωθεί ή να μη συμμορφωθεί).

Μην δώσετε πολύ χρόνο στο παιδί μέχρι να συμμορφωθεί και να κάνει αυτό που του ζητάτε. Ο κανόνας του «3» δεν πρέπει να διαρκέσει πάνω από μισό λεπτό. Εξάλλου, σκοπός σας είναι να σταματήσει την ανεπίτρεπτη συμπεριφορά άμεσα και όχι όποτε εκείνο θέλει.

Κάποια μετέπειτα στιγμή, που θα μπορείτε να συζητήσετε ήρεμα με το παιδί, εξηγήστε του ότι το εννοείτε όταν το προειδοποιείτε για κάτι και ότι, χωρίς φωνές και απειλές, θα ακολουθεί πάντα κάποια επίπτωση όταν δεν συμμορφώνεται.

Τέλος, έχει μεγάλη σημασία να λέτε στο παιδί ποια θα είναι η επίπτωση, πριν ξεκινήσετε να μετράτε, και η επίπτωση αυτή να είναι άμεση και εφαρμόσιμη, πάντα όμως συμβατή με την ιδιοσυγκρασία του παιδιού.

Πηγή: proactiveparenting.net

Δημοσιεύθηκε στην ψυχολογία,Ανάπτυξη παιδιών

Το πείραμα του μπισκότου!

Σήμερα θα ήθελα να αναφερθώ σε ένα ψυχολογικό πείραμα που αποτελεί σημείο αναφοράς κι έγινε σε δυο φάσεις με 20 χρόνια απόσταση μεταξύ τους! Τι πείραμα να είναι αυτό άραγε;

Το πείραμα το ξεκίνησε το 1960 ο ψυχολόγος Walter Mischel και συμμετείχε μια τάξη νηπιαγωγείου! Για να δούμε την υπόθεση του. Η διαδικασία ήταν η εξής: άφηναν το κάθε παιδί μόνο του για λίγη ώρα μέσα σε ένα δωμάτιο, έχοντας τοποθετήσει μπροστά του ένα πιάτο με ένα μπισκότο, λέγοντάς του: «Μπορείς να φας το μπισκότο αμέσως ή να περιμένεις να επιστρέψω. Αν όταν επιστρέψω δεν το έχεις φάει ακόμη, θα σου δώσω άλλο ένα».

Σε αυτήν τη φάση του πειράματος οι επιστήμονες ενδιαφέρονταν για τη συμπεριφορά του κάθε παιδιού. Μετά από 20 χρόνια συνέκριναν την επαγγελματική εξέλιξη και την οικογενειακή κατάσταση των παιδιών που είχαν περιμένει τον υπεύθυνο-κάτι που εκείνη την ώρα τους είχε προκαλέσει απογοήτευση-προκειμένου να πάρουν κάτι περισσότερο και την πορεία εκείνων που είχαν φάει αμέσως το μπισκότο. Το συμπέρασμα ήταν ότι τα πρώτα έπαιρναν μεγαλύτερο μισθό από τα δεύτερα και ήταν περισσότερο επιτυχημένα στην προσωπική κι επαγγελματική τους ζωή.

Η ικανότητα λοιπόν, κάποιου να αντιστέκεται στην άμεση ευχαρίστηση προκειμένου να λάβει αργότερα μια μεγαλύτερη ικανοποίηση αποδεικνύεται ότι αποφέρει καρπούς σε όλη τη διάρκεια της ζωής του. Γι’ αυτό είναι πολύ σημαντικό να μάθουμε στα παιδιά να προσδιορίζουν πρώτα τις ανάγκες τους κι ύστερα να αποφασίζουν αν θα τις ικανοποιήσουν άμεσα ή θα αναβάλουν την ικανοποίησή τους για αργότερα.

Επίσης, το πείραμα μπορεί να αποκτήσει άλλη ερμηνεία: τα παιδιά που έχουν την υπομονή να περιμένουν, ίσως μεγαλώνουν σε ένα περιβάλλον ενηλίκων που διακρίνεται από συνέπεια! Τα παιδιά που βιάζονται να φάνε την καραμέλα είναι ίσως παιδιά που έχουν μάθει ότι οι «μεγάλοι» είναι αναξιόπιστοι! Πιθανώς λοιπόν, το χαρακτηριστικό που έκανε τα «υπομονετικά» παιδιά να είναι πιο επιτυχημένα αργότερα, ήταν το αξιόπιστο περιβάλλον που μεγάλωσαν και όχι μια μεγαλύτερη ικανότητα να καθυστερούν την ικανοποίηση. Με βάση τα παραπάνω, φαίνεται ότι μια ακόμη σημαντική ιδιότητα του σωστού γονιού: η αξιοπιστία. Είναι σημαντικό, εκτός από το να είμαστε δοτικοί και στοργικοί, να κρατάμε μια αξιόπιστη στάση απέναντι στα παιδιά μας, για να τους εμπνεύσουμε εμπιστοσύνη τόσο απέναντι στον κόσμο των ενηλίκων όσο και προς τον εαυτό τους.

Καλό είναι να θυμάστε ότι όταν ένα παιδί θυμώνει ή φέρνεται ιδιότροπα , δε σημαίνει ότι δεν μας αγαπάει. Είναι μια γλώσσα με την οποία εκφράζει μια ανάγκη που δεν έχει ικανοποιηθεί. Εμείς ως γονείς, μπορούμε να μάθουμε στα παιδιά μας να διαχειρίζονται την αναμονή και την απογοήτευση και επίσης να διαχωρίζουν την ανάγκη από την επιθυμία και την ευχαρίστηση.

Τέλος, τα παιδιά είναι όντα που εξελίσσονται διαρκώς, άρα εξελίσσονται και οι ανάγκες τους. Για να ξέρουμε ποιες είναι οι ανάγκες και ικανότητες του παιδιού, είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζουμε τα στάδια της ψυχολογικής ανάπτυξης. Με αυτόν τον τρόπο δε θα ζητάμε από ένα παιδί πράγματα για τα οποία δεν είναι έτοιμο να ανταποκριθεί.

Ανταπόκριση στις ανάγκες δε σημαίνει να του κάνουμε όλα τα χατίρια! Ούτε να είμαστε πάντα διαθέσιμοι για οτιδήποτε ζητήσει! Σημαίνει όμως να μάθουμε να αναγνωρίζουμε τις ανάγκες του, να τις αποδεχόμαστε, να του λέμε συχνά πώς τις καταλαβαίνουμε και να τις ικανοποιούμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, όταν δεν έρχονται σε σύγκρουση με τις δικές μας ζωτικές ανάγκες. Μη διστάζετε να εξηγείτε στο παιδί σας ότι δεν μπορείτε να κάνετε αυτό που ζητάει τώρα, αλλά αργότερα. Μη λέτε ένα ξερό όχι….

Δημοσιεύθηκε στην ψυχολογία,Σκέψεις

Η δύναμη που έχουν τα λόγια μας!

Τα λόγια μας επηρεάζουν την ψυχολογία των άλλων… Οπότε σκεφτείτε τι λόγια θα βγουν από το στόμα σας…Και να θυμάστε κάτι: Πάντα μετανιώνουμε για τα λόγια που είπαμε κι όχι γι αυτά που δεν είπαμε…
Ένα όμορφο ρητό που θα ήθελα να το μοιραστώ μαζί σας!!♡♡Καλό σας απόγευμα!
Δημοσιεύθηκε στην ψυχολογία,Ανάπτυξη παιδιών

Τα παιδιά θέλουν γονείς και όχι ψυχολόγο!

Σήμερα, σας παραθέτω τη συνέντευξη που παραχώρησε ο συγγραφέας και ψυχαναλυτής κος. Νίκος Σιδέρης στην Δήμητρα Μαυρίδου στο familylife.gr .

Πώς προέκυψε το συμπέρασμα ότι τα παιδιά θέλουν γονείς και όχι ψυχολόγο;

Εδώ και 4-5 χρόνια, συναναστρεφόμενος με κόσμο σε διάφορες δημόσιες δραστηριότητες ή στην ιδιωτική μου θεραπευτική πρακτική, οι περισσότεροι γονείς μου έλεγαν το εξής: «Έχουμε προβλήματα με το παιδί. Μήπως πρέπει να το πάω σε ψυχολόγο;» Από την αδρή λοιπόν κατεύθυνση που τους έδινα, ακούγοντας λίγα πράγματα, πρόσεξα ότι 9 στις 10 φορές τούς έλεγα ότι σαν γονείς να κάνετε αυτό, εκείνο, και κατέληγα να τους λέω ότι το παιδί δεν χρειαζόταν ψυχολόγο, αλλά γονείς.

Αυτή η φράση καμπάνισε σιγά σιγά στο μυαλό μου, μάζεψε όλες αυτές τις θεραπευτικές εμπειρίες και γνώσεις που βρίσκονται πίσω από αυτό το βιβλίο και άνοιξε τον δρόμο για να γεννηθεί η άποψη ότι 9 φορές στις 10 τα παιδιά δεν θέλουν ψυχολόγο, αλλά γονείς. Μιλώντας, βέβαια, πάντα για συνηθισμένα παιδιά, με συνηθισμένους γονείς, σε συνηθισμένες οικογένειες. Εκεί πέρα είναι κατά κανόνα θέμα ανατροφής και όχι θεραπείας.

Πότε ξεκινάει η διαπαιδαγώγηση ενός παιδιού;

Η διαπαιδαγώγηση ξεκινάει πριν ακόμα γεννηθεί το παιδί, από τη στιγμή που υπάρχει μέσα στη φαντασία και στην επιθυμία των γονέων. Οι γονείς τότε καλούνται να ρυθμιστούν οι ίδιοι σωστά, ώστε να μπορέσουν να ανταποκριθούν στη γονεϊκή λειτουργία, να μπορέσουν να λειτουργήσουν ως γονείς. Αν δεν είναι έτοιμοι αυτοί, όταν γεννηθεί το παιδί, θα υπάρξουν τριβές.

Διότι, δυστυχώς, τα περισσότερα πράγματα δεν τα συζητούν οι άνθρωποι, γιατί τα θεωρούν αυτονόητα. Είναι αυτά που έχουν οι ίδιοι σαν ηθικές αξίες και σαν τεχνογνωσία, φυτεμένα βαθιά μέσα στο μυαλό τους από τις προηγούμενες γενιές, από τους γονείς τους. Υπάρχει μεν με τα χρόνια εξέλιξη, αλλά υπάρχει και ένας πυρήνας ηθικών αναφορών και μια γενική ιδέα του κόσμου, που μεταβιβάζεται έστω και ασυνείδητα.

Μπορούμε να αποφύγουμε τα λάθη των γονιών μας; Τι γίνεται αν κάποιος δεν συμφωνεί με τον ηθικό πυρήνα των γονιών του;

Το πρώτο που πρέπει να γίνει είναι να είναι κανείς ειλικρινής με τον εαυτό του και να εξετάσει πολύ προσεκτικά και με νηφαλιότητα τι είναι σωστό και τι λάθος, τι μπορεί να κρατήσει και τι όχι. Η σχέση παιδιού και γονιού είναι γεμάτη πάθος και περιστατικά, που σημαίνει ότι δεν έχουμε αρκετή απόσταση ώστε να κρίνουμε. Συνεπώς δεν πρέπει να βιαζόμαστε να μετατοπίσουμε στους γονείς μας τα λάθη και τις ευθύνες. Θα πρέπει να αναρωτηθούμε μήπως υπερβάλλουμε κάπου, επηρεασμένοι από τις δύσκολες συναισθηματικές διαστάσεις που έχουν οι στενές σχέσεις, όπως είναι αυτές μεταξύ παιδιών και γονιών. Από τη στιγμή που είναι ειλικρινής και στοχαστεί, και ενδεχομένως κουβεντιάσει και με κάποιους ανθρώπους που εμπιστεύεται, είναι στο χέρι του να πει δεν θα το κάνω έτσι, θα το κάνω αλλιώς.

Τι σημαίνει, όμως, να είσαι γονιός;

Το να είσαι γονιός είναι τέχνη, που σημαίνει ότι απαιτεί τεχνογνωσία και ευαισθησία, είναι στάση ζωής. Μέχρι και την προηγούμενη γενιά, αυτή η μετάβαση γινόταν αυθόρμητα. Όμως με τις ραγδαίες αλλαγές στις Δυτικές κοινωνίες, έχουν χαθεί πολλές κοινές αναφορές ανάμεσα στους γονείς μας και στους σημερινούς νέους γονείς. Το αποτέλεσμα είναι να υπάρχουν χάσματα και στην τεχνογνωσία πώς μεγαλώνεις ένα παιδί, αλλά και στην αίσθηση του κόσμου που χαρακτηρίζει τη μία γενιά μετά την άλλη. Υπάρχει, λοιπόν, ένα κομμάτι που μεταδίδεται κοινωνικά, υπάρχει όμως κι ένα κομμάτι που εξαρτάται από τις παρούσες συνθήκες κάθε φορά, και είναι αλήθεια ότι αυτή η τέχνη του γονιού μαθαίνεται. Είτε διδάσκεται ρητά, είτε με έμμεσο αυθόρμητο τρόπο. Γονιός λοιπόν γίνεσαι, δεν γεννιέσαι.

Τι χρειάζεται ένα παιδί για να μεγαλώσει σωστά;

Ένα παιδί για να μεγαλώσει σωστά θέλει αγάπη και κανόνες. Για να είμαι πιο ακριβής, δεν θέλει αγάπη γενικώς. Αλλιώς αγαπάς τον εραστή σου και την ερωμένη σου, αλλιώς αγαπάς τον φίλο σου, τον γνωστό σου, κάποιον συγγενή. Κάθε αγάπη πρέπει να ταιριάζει με τον δέκτη της. Το παιδί θέλει έντεχνη αγάπη, με ειδική συνταγή. Αυτή η συνταγή έχει τρία συστατικά. Το πρώτο είναι η παρουσία, το δεύτερο η αποδοχή και το τρίτο η άφοβη καθοδήγηση.

Η παρουσία σημαίνει ότι το παιδί θέλει να αισθάνεται ότι οι γονείς του ήταν ανέκαθεν εκεί, πριν έρθει αυτό στον κόσμο, και θα είναι πάντα εκεί ό,τι και να γίνει. Μπορεί να το μαλώσουν, να του πουν οτιδήποτε, αλλά θα του πουν «μα τι είναι αυτό που έκανες, ΠΑΙΔΙ ΜΟΥ». Δηλαδή θα είναι πάντα κοντά του.

Το δεύτερο είναι η αποδοχή. Ότι δηλαδή θα κάνει κάτι σωστά, κάτι άλλο λάθος, θα είναι και όμορφο και άσχημο, αλλά θα αγαπιέται επειδή είναι παιδί τους. Που σημαίνει ότι οι γονείς λένε στο παιδί «σε θέλουμε να υπάρχεις έτσι όπως είσαι. Έχεις μια θέση μεταξύ μας». Αυτό είναι τεράστιας σημασίας για το παιδί, γιατί έτσι νιώθει την αποδοχή και στον έξω κόσμο.

Η άφοβη καθοδήγηση σημαίνει ότι κρατάς το παιδί σου σταθερά από το χέρι για να παίξει, για να πάτε βόλτα κ.ο.κ., και όπου πρέπει το συγκρατείς ή του δείχνεις τι πρέπει να κάνει.
Είναι σαν να θέτεις όρια;

Είναι κάτι παραπάνω από όρια. Ο κανόνας είναι βαθύτερη έννοια από τα όρια. Σαν να παίζεις μουσική, όπου υπάρχει η έννοια του σωστού και του φάλτσου. Το παιδί ζητάει να του δώσεις την τέχνη του ζην. Αυτό είναι ο κανόνας. «Μπορεί να έχει λάθη αυτό που σε μαθαίνουμε, μπορεί εσύ να βρεις άλλους τρόπους να το κάνεις καλύτερα, αλλά εμείς αυτό ξέρουμε και σου το μεταδίδουμε, ώστε να ξέρεις την τέχνη της ζωής σε αυτό το περιβάλλον που ζεις τώρα, για να μπορείς να τα βγάλεις καλά πέρα».
Δημοσιεύθηκε στην Λογοτεχνία

Μιλώντας για την απώλεια στα παιδιά μέσα από βιβλία

Η Κατερίνα Ασλάνη, Συμβουλευτική Ψυχολόγος, MSc, μας απαντά στο ερώτημα : «Πρέπει να μιλάμε στα παιδιά για τον θάνατο;». Και η απάντηση είναι μία : Πρέπει να μιλάμε από πολύ νωρίς και να ψάχνουμε αφορμές ή να ‘δημιουργούμε’ ευκαιρίες για να εισάγουμε στις συζητήσεις μας με τα παιδιά τις έννοιες της αρχής και του τέλους, την γνώση ότι όλοι και όλα κάποτε πεθαίνουν, δημιουργώντας έτσι χώρο για να γεννηθεί κάτι καινούργιο. Καλό θα ήταν τέτοιες συζητήσεις να γίνονται πριν συμβεί κάποιο επώδυνο γεγονός στην οικογένεια, για να μπορούμε να μιλάμε και να απαντάμε σε πιθανά ερωτήματα των παιδιών χωρίς την συναισθηματική φόρτιση που αναπόφευκτα υπάρχει όταν βιώνουμε μια απώλεια.

Ανάλογα με την ηλικία τους τα παιδιά έχουν και διαφορετικές αντιλήψεις για τον θάνατο.

Μέχρι τα 4-5 περίπου χρόνια, τα παιδιά δεν αντιλαμβάνονται τον θάνατο ως ένα οριστικό και αμετάκλητο γεγονός. Τον θεωρούν ως ένα είδος προσωρινού αποχωρισμού, όπου το άτομο που πέθανε έχει απλά ‘φύγει’ για λίγο και πως κάποια στιγμή θα επιστρέψει και θα μπορέσουν να το ξαναδούν, ή πως θα μπορέσουν τα ίδια να πάνε να το βρουν.

Από τα 5 μέχρι και τα 9 τους χρόνια, τα παιδιά αρχίζουν σιγά σιγά να αντιλαμβάνονται την οριστικότητα και την καθολικότητα του θανάτου. Η επαφή τους με την τηλεόραση, τα παραμύθια που διαβάζουν, τα παιχνίδια που παίζουν, όλα αυτά τα φέρνουν πιο κοντά στην ιδέα του θανάτου, όμως και πάλι δεν μπορούν να συνειδητοποιήσουν ότι η πραγματικότητα του θανάτου θα μπορούσε να αφορά και την δική τους ζωή, την δική τους οικογένεια.

Από τα 9-10 χρόνια μέχρι και την εφηβεία, τα παιδιά μπορούν πια να αντιληφθούν πλήρως την οριστικότητα του θανάτου και πως ο θάνατος αποτελεί ένα γεγονός που αφορά και τα ίδια.

Στα βιβλία για παιδιά ζουν μερικές από τις καλύτερες προσεγγίσεις του θανάτου. Στην Ελλάδα το θέμα ήταν, όχι απλά ταμπού, αλλά “βαρύ”, “καταθλιπτικό” και “μη εμπορικό”.

Το βότσαλο που προκάλεσε εξαίρετους ομόκεντρους κύκλους στα ήσυχα νερά της ελληνικής παραγωγής ήταν «Το δικό τους ταξίδι» (2014) της Αργυρώς Πιπίνη με την εξαίρετη εικονογράφηση της Μαριλένας Μελισσηνού, βιβλίο που ξεχώρισε στα εγχώρια βραβεία, αλλά κυρίως αγαπήθηκε πολύ από το κοινό, καθώς συγκίνησε δίχως κλισέ μελοδραματισμούς και άνοιξε αυθεντικούς τρόπους στην αντιμετώπιση της απώλειας.

Δύο αδέλφια, ο Κοσμάς και η Λουκία, που έχουν μια ιδιαίτερη σχέση με τον παππού τους ο καθένας, βιώνουν τις μικρές, ακατανόητες γι αυτούς, αλλαγές στη συμπεριφορά του καθώς εκείνος γερνάει.
Κι όταν πια πεθαίνει, ξέρουν βαθιά μέσα τους πως η αγάπη του θα τους συντροφεύει για πάντα.
Μια ιστορία για τη δύναμη της μνήμης, για όσους μας ακολουθούν στα όνειρά μας, για τον χρόνο που τρέχοντας σκοντάφτει σε αγαπημένες στιγμές.

Το βιβλίο της Γαρυφαλιάς Τεριζάκη «Πού πήγε η Ιωάννα, μαμά;» ανοίγει με λυρισμό και τρυφερότητα ακόμα περισσότερο το δρόμο της απώλειας.

[…] «Πού πήγε η Ιωάννα, μαμά;»
«Πού πήγε; Έλα, έλα να παίξουμε ένα κρυφτό…»
Και παίξαμε ένα διαφορετικό κρυφτό ανάμεσα σε «λέξεις, σε τραγούδια, στη θάλασσα, στον ήλιο» ψάχνοντας να βρούμε που πήγε.
Χάθηκε ή ταξίδεψε για μια χώρα αέρινη, νεφελένια, τη «χώρα της μνήμης»; […]

«Με μεστό, περιεκτικό, συγκινητικό αλλά και απλό τρόπο μπορούμε, με βοηθό μας το εξαιρετικό παραμύθι της Γαρυφαλιάς Τεριζάκη, να περάσουμε χέρι χέρι με τα παιδιά μας το τούνελ του πένθους και να γίνουμε πιο δυνατοί άνθρωποι».
Μπαντή Παναγιώτα, Παιδοψυχίατρος

Τη μαγική, ξεχωριστή σχέση παππού και εγγονού θα τη συναντήσετε να σκιαγραφείται ξεχωριστά στο «Ο παππούκας μου» (2015), της Καταλανής Μάρτα Αλτές.

Ο παππούκας μου μεγαλώνει… Αλλά αυτός είναι ο παππούκας μου, και γι’ αυτό τον αγαπάω! Στο βραβευμένο της βιβλίο η Alte’s αφηγείται μια τρυφερή ιστορία για την ξεχωριστή σχέση μεταξύ ενός παππού και του εγγονού του. Το πανέμορφο αυτό εικονογραφημένο βιβλίο, το αφιερώνει σε «όλες τις γιαγιάδες και όλους τους παππούδες». Η Καταλανή εικονογράφος προσεγγίζει το θέμα με ζεστασιά και ευαισθησία: η εικονογράφησή της θα γοητεύσει τους γονείς, ενώ τα παιδιά θα λατρέψουν το χιούμορ και τους χαρακτήρες της ιστορίας.

ΒΡΑΒΕΙΑ:
2014 Ezra Jack Keats New Illustrator Honor
2014 Paterson Prize for Books for Young People.

Τη σχέση εγγονής και γιαγιάς, θα τη συναντήσουμε στο «Μέχρι τον ουρανό και πίσω» (2017).

«Μέχρι τον ουρανό και πίσω». Τόσο αγαπούσε η Έλλη τη γιαγιά της, «και τρεις κωλοτούμπες!». Μαζί, περνούσαν πάντοτε καταπληκτικά!

Η παντοτινή αγάπη δεν χάνεται ό,τι και να γίνει. 
Τη συντηρούν και την ενδυναμώνουν οι ωραιότερες αναμνήσεις. 
Μια τρυφερή, συγκινητική ιστορία για το πώς οι αγαπημένοι μας 
παραμένουν στην καρδιά μας σαν ο πολυτιμότερος θησαυρός.

Η Αλεξία Βερνίκου, M.A. Ψυχολόγος-Οικογενειακή Ψυχοθεραπεύτρια, και η πολυβραβευμένη εικονογράφος Σοφία Τουλιάτου, δημιούργησαν ένα εξαιρετικά τρυφερό παραμύθι για την αγάπη και την απώλεια που δεν θα αφήσει ασυγκίνητο κανέναν.

Ηλικία: από 3 ετών

Η απώλεια αγαπημένου ζώου, δίνεται εξαιρετικά (για παιδιά 8+) στο τρυφερό «Ο Γουργούρης» (2017), της Τασούλας Επτακοίλη, όπου για 15-20 χρόνια ένας γάτος παίρνει αγάπη και χαρά μέσα σε μια οικογένεια μέχρι την ώρα που θα κοιμηθεί τον μεγάλο, ανεξύπνητο ύπνο.

Δεν είναι ακριβώς ένα βιβλίο για το πένθος και την απώλεια, αλλά ένα βιβλίο για το τι κάνεις μέχρι να έρθει αυτή η ώρα. Μια ιστορία για την αγάπη που ποτέ δε χάνεται. Για την ανθρωπιά και την απανθρωπιά -ανθρώπων και ζώων. Και για το πόσο ωραίο είναι να είσαι διαφορετικός.

To βιβλίο «Μεγαλώνω τη γιαγιά μου» είναι ο τίτλος του βιβλίου του Βαγγέλη Ηλιόπουλου στη ξεχωριστή σειρά του συγγραφέα που εκδίδει η Παιδική Νομική Βιβλιοθήκη με τίτλο «Μικρά βήματα – ΜΕΓΑΛΟΙ ΔΡΟΜΟΙ».

Το βιβλίο θίγει το θέμα του σεβασμού και της προσφοράς στην Τρίτη Ηλικία. Θέμα σημαντικό για τα παιδιά, που βλέπουν τις αλλαγές που φέρνει ο χρόνος στα αγαπημένα πρόσωπα του παππού και της γιαγιάς, οι οποίοι πολλές φορές τα μεγάλωσαν. Η ιστορία του βιβλίου βοηθά τα παιδιά να εκδηλώσουν τα συναισθήματά τους για τη γιαγιά και τον παππού, ενώ δείχνει πως με την αγάπη μπορούμε να διατηρήσουμε τη σχέση μαζί τους ζωντανή ακόμη κι αν χρειαστεί οι ρόλοι να αλλάξουν.

Τις εικόνες – πίνακες του βιβλίου δημιούργησε η ζωγράφος Κάτια Βαρβάκη. Το βιβλίο προλογίζει η ιστορικός τέχνης και επιμελήτρια Ίρις Κρητικού. Στις τελευταίες σελίδες του βιβλίου, ένα σύντομο σημείωμα προς γονείς και εκπαιδευτικούς παρουσιάζει την ηθική, κοινωνική και νομική διάσταση του θέματος που πραγματεύεται η ιστορία και τους τρόπους με τους οποίους μπορούν να μιλήσουν γι’ αυτό στα παιδιά.

Το βιβλίο διακρίθηκε από τον Κύκλο Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου – Greek IBBY με το 1ο Βραβείο στην κατηγορία βιβλίου αφήγησης βραχείας φόρμας για παιδιά.

Με τον κύκλο της ζωής και την ανυποχώρητη ροή του χρόνου παίζει το βιβλίο της Ροξάν Μαρί Γκαγιέ «Άφησα την ψυχή μου στον άνεμο».

Δε θα ’μαι πια εγώ αυτός που θα σου προσφέρει ζαχαρωτά, αλλά στη μνήμη σου έχω αφήσει άλλη γλύκα.
Δοκίμασε τη ζωή.
Ρούφηξέ τη μέχρι το μεδούλι.

Όσο για μένα, έχω αφήσει την ψυχή μου στον άνεμο.
Νιώθω πιο ελαφρύς τώρα.
Μπορώ να ταξιδεύω κάθε στιγμή, να έρχομαι, να φεύγω – είναι τόσο διασκεδαστικό!

Δεν μπορείς να με πιάσεις.
Δεν μπορείς να με κρατήσεις.
Αλλά, όταν κλείνεις τα μάτια σου, θα μπορείς πάντα να με αισθάνεσαι.

Μέσα σ’ αυτό το βιβλίο υπάρχει μια χούφτα αθάνατων σπόρων.
Τους φυτεύουμε, τους βλέπουμε να γεννιούνται,
να μεγαλώνουν, να μη χάνονται ποτέ…

Η ζωή κάνει τον κύκλο της και τη λύπη θα ακολουθήσει η χαρά. Έτσι το χαμόγελο πάλι θα σχηματιστεί στα χείλη και οι αναμνήσεις θα κρατούν πάντα ζωντανή τη μνήμη.

Τρία είναι τα πράγματα που αγαπώ περισσότερο το καλοκαίρι: τη θάλασσα, το καρπούζι και τα παραμύθια της γιαγιάς. Κάθε καλοκαίρι απολαμβάνω και τα τρία με το που κλείνουν τα σχολεία. Μέρες γεμάτες παραμύθια με τη γιαγιά να κάθεται στην πολυθρόνα με τα ξεθωριασμένα λουλούδια. Μέρες γεμάτες αλήθεια με τον Λεωνίδα να βουτά από τα βράχια.
Ώσπου ένα καλοκαίρι κάτι αλλάζει. Η θάλασσα παραμένει λαμπερή και το καρπούζι γλυκό, ενώ η γιαγιά κοιτά ψηλά από τον ουρανό. Τα παραμύθια της όμως συνεχίζουν να ακούγονται. Κι είναι γλυκά. «Μια φορά κι έναν καιρό…»

Το βιβλίο πραγματεύεται το θέμα της οικογένειας και της απώλειας.

-Γιαγιά,πού πήγε ο παππούς;

Ένα βιβλίο σχεδιασμένο με φροντίδα που απαντάει με τρυφερά και καθησυχαστικά λόγια σε ερωτήματα σχετικά με την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου.

Η υπέροχη ολοζώντανη εικονογράφηση συμπληρώνει το κείμενο προσδίδοντας αισιοδοξία και ανακούφιση.

Πρωτότυπη, φωτεινή εικονογράφηση.Σύντομο ποιητικό και τρυφερό κείμενο.Προσφέρει λύση στις ερωτήσεις των παιδιών για το δύσκολο θέμα της απώλειας.Στο τέλος του βιβλίου μικροί και μεγάλοι θα έχουν ένα συναίσθημα ανακούφισης και αισιοδοξίας.

Ο Έβαν και ο σκύλος του είναι οι καλύτεροι φίλοι. Όπως κάνουν τα πάντα μαζί, έτσι φροντίζουν μαζί και τον πανέμορφο κήπο τους. Έρχεται όμως η στιγμή που ο αγαπημένος φίλος του Έβαν δεν θα είναι πια μαζί του. Ο Έβαν νιώθει τόσο μεγάλη στενοχώρια, που φτάνει στο σημείο να καταστρέψει τον κήπο του. Σύντομα, φυτρώνουν σ’ αυτόν μόνο διάφορα αγριόχορτα. Όμως, η ομορφιά μπορεί να φωτίσει ακόμη και τα πιο σκοτεινά μέρη. Όταν ο Έβαν ανακαλύπτει ότι δίπλα στον φράχτη του φυτρώνει μια κολοκύθα, αρχίζει σιγά σιγά να βλέπει τη ζωή του ξανά με αισιοδοξία.

Ένα βιβλίο με βαθιά αισιόδοξο και θετικό μήνυμα. Στο βιβλίο «Ο Κήπος του Έβαν» απονεμήθηκε το τιμητικό βραβείο Caldecott. Μια ιστορία για την αγάπη, την απώλεια και την ελπίδα και τη θεραπευτική δύναμη της φιλία και της φύσης. «Υπέροχο, απλά υπέροχο» – Wall Street Journal.

Η Σοφία έχασε στην παραλία το αρκουδάκι της. Κανείς δεν το είδε εκτός από τη Θάλασσα… 

Ξεφυλλίζοντας το βιβλίο, παρακολουθούμε τις περιπέτειες του μικρού αρκούδου μέσα στο νερό, στη θάλασσα που προσπαθεί με τον τρόπο της να ανακαλύψει τη Σοφία και να της επιστρέψει το αγαπημένο της παιχνίδι. Κι ο καιρός περνάει. 

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η εικονογράφηση του παραμυθιού: Μέσω μιας πρωτότυπης δράσης με τον τίτλο Rijksstudio, το μουσείο Rijksmuseum στο Άμστερνταμ έδωσε πρόσβαση σε 125.000 εικόνες από τη συλλογή του για να χρησιμοποιηθούν και να επεξεργαστούν ελεύθερα από όλους. 

O Tom Percival, γοητεύτηκε από την ιδέα να σχεδιάσει κάτι καινούργιο συνδυάζοντας τη δική του εικονογράφηση με στοιχεία από κλασικούς πίνακες, κι έτσι εμπνεύστηκε τον κόσμο αυτού του βιβλίου, χρησιμοποιώντας έργα των Willem Roelofs, Aelbert Cuyp, Vincent van Gogh, Maurits van der Valk και Hendrik Willem Mesdag.

Ελπίζω να σας βοήθησα στην αναζήτηση βιβλίων

για την απώλεια και το πένθος…

Δημοσιεύθηκε στην Λογοτεχνία

Η Ιθάκη του Καφάβη σε κόμικ

H επιμέλεια στα ελληνικά του κόμικ έγινε από τη φιλόλογο Κατερίνα Προκοπίου και αναρτήθηκε στο Blog της 3gymnasio-toumpas-thessalonikis  “… φέγγε μου να περπατώ, να πηγαίνω στο σχολειό”. 

Λίγα λόγια για την «Ιθάκη»

«Ιθάκη» ονομάζεται ένα από τα διασημότερα ποιήματα του Κωνσταντίνου Καβάφη,[2][3] για το οποίο χαρακτηρίζεται ότι «βρίσκεται στην τέλεια ποιητική του ωριμότητα».[4] Η «Ιθάκη» δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου, στο περιοδικό Γράμματα, το 1911 και θεωρείται διδακτικό-φιλοσοφικό ποίημα. Όταν το έγραψε, ο Καβάφης ήταν 48 ετών.[5] Το ποίημα είναι γραμμένο με αμεσότητα, σε δεύτερο πρόσωπο, όπου ο ποιητής μιλά άμεσα στον αναγνώστη.[6][7] Η έμπνευση του Καβάφη για το ποίημα είναι η Ιθάκη της Οδύσσειας του Ομήρου, η πατρίδα και ο πολυπόθητος στόχος προορισμού του Οδυσσέα και είναι το τελευταίο από τα μυθικά ποιήματά του[8]. Η σημαντικότητα της «Ιθάκης» στην πρόσληψη του έργου του Καφάβη δείχνεται χαρακτηριστικά όταν ο ποιητής ταυτοποιείται από το ίδιο του το ποίημα: «ο ποιητής της Ιθάκης»[9][10][11] Ο Ζακ Λακαρριέρ έγραψε για την «Ιθάκη» ότι «ποτέ ποίημα δεν έχει πει τόσα πολλά πράγματα, σε τόσες λίγες λέξεις» [σημείωση 1].